Przejdź do treści głównej
IBBF

Scenariusz 1 z 3

Żyjemy za krótko

śmierć i utrata dochodu

Pierwszy scenariusz to przedwczesna śmierć. Dla rodziny oznacza ona nie tylko stratę bliskiej osoby, lecz często również natychmiastową utratę części lub całości dochodu. Pozostają raty kredytów, koszty życia, edukacja dzieci, zobowiązania firmy i plany, które miały być finansowane przez kolejne lata.

Rozpocznij analizęPrzejdź do bazy wiedzy

Kluczowe pytanie

Najważniejsze pytanie nie brzmi: „Czy posiadam polisę?”. Najważniejsze pytanie brzmi: „Czy kwota, którą otrzyma moja rodzina, rzeczywiście pozwoli jej zachować bezpieczeństwo i standard życia?”

Co analizuje Instytut?

Analizujemy, czy Twoja rodzina utrzyma stabilność finansową po utracie Twojego dochodu. Każdy element liczymy według jednej, jawnej metodologii — dzięki temu wynik jest porównywalny między osobami i w czasie.

Jak liczymy wynik?
  • utracony dochód rodziny
  • kredyty i zobowiązania
  • koszty utrzymania przez ustalony okres
  • potrzeby edukacyjne dzieci
  • obecne oszczędności i zabezpieczenia

Świadczenia publiczne w tym scenariuszu

Po śmierci bliskiej osoby rodzina może otrzymać kilka niezależnych form wsparcia: rentę rodzinną, rentę wdowią, zasiłek pogrzebowy, środki z subkonta ZUS lub OFE, odprawę pośmiertną i wypłaty z polis. Każde świadczenie ma inne warunki. Instytut porządkuje je w jednym raporcie i pokazuje, ile dochodu rodziny pozostaje niezabezpieczone.

  • ZUS

    Renta rodzinna

    Po śmierci osoby, która miała prawo do emerytury lub renty albo spełniała warunki do ich uzyskania, rodzina może kwalifikować się do renty rodzinnej z ZUS. Jest to jedno łączne świadczenie miesięczne dla wszystkich uprawnionych, a nie osobna renta dla każdej osoby. Świadczenie co do zasady wymaga wniosku — nie przyznaje się go automatycznie.

  • ZUS

    Renta wdowia — zbieg renty rodzinnej z własnym świadczeniem

    „Renta wdowia” nie jest osobną rentą. To mechanizm łącznej wypłaty renty rodzinnej i własnego świadczenia wdowy lub wdowca. Od 1 lipca 2025 r. można pobierać 100% jednego świadczenia oraz 15% drugiego, a od 1 stycznia 2027 r. udział drugiego świadczenia ma wzrosnąć do 25%. Mechanizm uruchamia wniosek o zbieg świadczeń złożony w ZUS.

  • ZUS

    Zasiłek pogrzebowy

    Jednorazowe świadczenie z ZUS dla osoby lub podmiotu, który pokrył koszty pogrzebu. Członek rodziny może otrzymać 7 000 zł niezależnie od faktycznych kosztów, a osoba lub podmiot spoza rodziny — zwrot faktycznie poniesionych kosztów, maksymalnie 7 000 zł. Wniosek składa się na formularzu Z-12.

  • ZUS

    Środki z subkonta ZUS i OFE — podział i dziedziczenie

    Środki zapisane na subkoncie w ZUS oraz w OFE mogą podlegać podziałowi po śmierci. Nie są tym samym co renta rodzinna: renta wynika z ubezpieczenia społecznego, a środki z subkonta mają charakter majątkowy i trafiają do małżonka, osób wskazanych lub spadkobierców według odrębnych zasad. Podział zwykle wymaga wniosku — ZUS nie zawsze wszczyna go z urzędu.

  • ZUS

    Wypłata gwarantowana po emerycie

    Jednorazowa wypłata z ZUS dla osoby uposażonej po śmierci emeryta, który miał subkonto w ZUS i nabył prawo do emerytury docelowej po osiągnięciu 65 lat. Warunki są ścisłe, a wypłata wymaga zgłoszenia. Warto sprawdzić, czy zmarły wskazał osoby uposażone.

  • ZUS

    Niezrealizowane świadczenia po zmarłym

    Rodzina może odzyskać emeryturę, rentę lub podwyżkę należną zmarłemu za okres przed śmiercią, jeżeli nie została wypłacona, a także świadczenie, o które zmarły prawidłowo wystąpił, lecz nie doczekał decyzji. Wniosek ENS trzeba złożyć w ZUS w ciągu 12 miesięcy od śmierci.

To nie jest pełna lista — pozostałe świadczenia i prawa w tym scenariuszu (4) opisujemy w bazie wiedzy.

Zobacz bazę wiedzy

Stan prawny danych: 19.07.2026 · wersja danych 2026.1.

Powiązane artykuły

Materiały edukacyjne przypisane do scenariusza „Żyjemy za krótko”. Każdy ma wskazane źródło urzędowe i datę weryfikacji.

Pozostałe scenariusze

Policz swoją lukę w scenariuszu „Żyjemy za krótko”

Analiza obejmuje wszystkie trzy scenariusze życia i kończy się raportem z konkretnymi kwotami. Jest anonimowa — adres e-mail podajesz dopiero wtedy, gdy chcesz otrzymać pełny raport.

Rozpocznij analizęZobacz przykładowy raport

Zastrzeżenie

Informacje mają charakter edukacyjny i zostały przygotowane według stanu prawnego wskazanego przy materiale. Nie stanowią decyzji ZUS, NFZ, KRUS, organu pomocy społecznej ani porady prawnej. Prawo i wysokość świadczenia zależą od indywidualnych okoliczności, dokumentacji i decyzji właściwego organu. Przed podjęciem działania zweryfikuj aktualne przepisy i terminy w źródle urzędowym.